Ticaret Bakanı Ömer Bolat, sebze ve meyve ticaretinde yeni bir dönemin kapısını aralayacak Hal Kanunu taslağının AK Parti grubuna sunulduğunu açıkladı. Düzenlemeyle üreticiye bedelsiz Hazine arazisi, vergi muafiyeti ve nakdi destek sağlanırken stokçuluk ve piyasa bozucu faaliyetlere yönelik cezalar artırılacak.
Üretici örgütlerine Hazine arazisi tahsis edilecek
2012 yılında yürürlüğe giren Hal Kanunu'nda kapsamlı değişiklik yapılmasını öngören taslağın TBMM'deki AK Parti grubuna sunulduğunu belirten Ticaret Bakanı Ömer Bolat, yeni düzenlemenin üretici birlikleri ve kooperatiflerinin toptancı hallerinde ve pazarlarda daha etkin olmasını hedeflediğini söyledi.
Kendi hallerini kurmak isteyen üretici örgütlerine bedelsiz Hazine arazisi tahsis edileceğini açıklayan Bolat, bu kuruluşlara vergi ve rüsum muafiyetlerinin yanı sıra nakdi destekler de verileceğini bildirdi.
Hal Kanunu taslağında öne çıkan değişiklikler
Üreticilere ayrılan alan yüzde 30'a çıkıyor: Semt pazarları ve toptancı hallerinde üreticiler ile üretici örgütlerine ayrılan yüzde 20'lik satış alanının yüzde 30'a yükseltilmesi için Ticaret Bakanlığına yetki verilecek.
Vergi muafiyeti ve doğrudan satış imkânı: Üretici örgütleri aracılığıyla pazarlanan tarım ürünlerinin bedellerinden alınan gelir vergisi stopajı kaldırılacak. Ayrıca üretici örgütleri, üyelerinin ürünlerinin satışına doğrudan aracılık edebilecek.
Ticarette yeni yasaklar ve ağır cezalar: Komisyoncudan komisyoncuya, aynı hal içerisinde ise tüccardan tüccara mal satışı ve devri yasaklanacak. Piyasa düzenini bozan faaliyetlere yönelik ceza verme yetkisi belediyelerden alınarak Ticaret Bakanlığına devredilecek. Bu kapsamda ceza miktarları da artırılacak.
Desteklerden 3 yıl yararlanamayacaklar: Stokçuluk gibi faaliyetler nedeniyle ceza alan işletmeler, 3 yıl boyunca kamu kurumlarının ayni ve nakdi desteklerinden faydalanamayacak.
Ödemelerde banka zorunluluğu: Sebze ve meyve ticaretinde faaliyet gösteren tüm taraflar için ödeme süreleri belirlenecek. Ürün bedellerinin banka aracılığıyla ödenmesi zorunlu hale getirilecek. Hal dışında gerçekleştirilen ticarette ise teminat ve yetki belgesi şartı uygulanacak.
Perakendecilere doğrudan alım şartı: Belirlenecek nitelikteki perakendecilerin, sattıkları ürünlerin yüzde 20'ye kadar olan bölümünü doğrudan üreticilerden veya üretici örgütlerinden temin etmesi zorunlu tutulabilecek.
81 ilde 401 bin 500 işletme denetlendi
Bakan Bolat, sunumunda 2026 yılına ilişkin denetim verilerini de paylaştı. Gıda, otomotiv, market, emlak ve kuyumculuk sektörlerinde fahiş fiyat artışları ile stokçuluğun önüne geçmek amacıyla 81 ilde 401 bin 500 işletmenin denetlendiğini belirten Bolat, incelemelerde 48 milyondan fazla ürünün kontrol edildiğini açıkladı.
2027 ihracat desteklerine 65 milyar lira kaynak
Ticaret Bakanı Bolat, ihracat hedefleri doğrultusunda 2027 yılında mal ve hizmet ihracatına yönelik destekler için 65 milyar lira kaynak ayrıldığını bildirdi.
Hal Kanunu'nda yapılması planlanan değişiklikler, üreticiden komisyoncuya, pazarcıdan perakendeciye kadar sebze ve meyve ticaretinin tüm taraflarını yakından ilgilendiriyor. Taslağın yasalaşmasıyla üreticilerin satış imkânlarının genişletilmesi ve piyasadaki denetimlerin güçlendirilmesi hedefleniyor.
Ajanslar
