CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Türkiye’de deprem gerçeğinin yanı sıra göz ardı edilen aktif volkanik dağların oluşturduğu tehlikelere dikkat çekerek, Van’ın da aralarında bulunduğu 14 il için uyarıda bulundu. Gürer, Meclis’te düzenlediği basın toplantısında afet yönetimi ve jeolojik riskler üzerine kapsamlı değerlendirmeler yaptı.
Gürer, kamuoyunda ve resmi planlamalarda ağırlıklı olarak depremin tartışıldığını ancak ülke genelindeki aktif volkanik risk taşıyan dağların yeterince gündeme alınmadığını söyledi. Afetler yaşandıktan sonra yapılan müdahalelerde eksiklikler bulunduğunu ifade eden Gürer, yanardağ riskinin de en az deprem kadar ciddiyetle ele alınması gerektiğini vurguladı.
Hasan Dağı’ndaki gaz çıkışları ve Tuz Gölü tesisi
Daha önce Plan ve Bütçe Komisyonu’nda da konuyu gündeme getirdiğini hatırlatan Gürer, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) verilerine göre Hasan Dağı ve Erciyes Dağı çevresinde 20 farklı noktada gaz çıkışı tespit edildiğini açıkladı.
Tuz Gölü çevresinde inşa edilen doğalgaz depolama tesisinin olası bir volkanik hareketlilikten etkilenme ihtimaline de değinen Gürer, yetkililerin tesis ile dağ arasındaki 64 kilometrelik mesafenin güvenli olduğunu belirttiğini aktardı. Ancak bilim insanlarının olası bir patlamanın 100 kilometrelik alanı etkileyebileceği yönünde uyarılar yaptığını ifade etti. Bölgedeki Ecemiş ve Tuz Gölü fay hatlarının varlığının da sismik hareketlilik riskini artırdığına dikkat çekti.
Türkiye genelinde 14 volkanik risk alanı
Gürer, Türkiye’de tarihsel süreçte faaliyet göstermiş ve potansiyelini koruyan çok sayıda volkan bulunduğunu belirterek, yapılan jeolojik araştırmaların Nemrut Dağı, Ağrı Dağı ve Karacadağ dahil olmak üzere toplam 14 bölgede volkanik aktivite riski ortaya koyduğunu söyledi.
Niğde sınırlarında bulunan Göllüdağ ve Hasan Dağı’nın son 10 bin yıl içinde aktiflik gösterdiğini kaydeden Gürer, Hasan Dağı’nın yaklaşık 8 bin yıl önce faaliyete geçtiğinin bilindiğini, Çatalhöyük kazılarında 8 bin 600 – 8 bin 400 yıl öncesine tarihlenen patlama tasvirlerine rastlandığını anımsattı.
Van dahil 14 il için çağrı
Gürer, Niğde Valiliği koordinasyonunda hazırlanan İl Risk Azaltma Planı’nda (İRAP) volkanik tehlikelere yer verilmemesini eleştirerek, Van’ın yanı sıra Aksaray, Kayseri, Nevşehir, Konya, Kars, Bitlis, Ağrı, Isparta, Manisa ve Diyarbakır illerindeki eylem planlarının da volkanik risk açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi.
Afet yönetimi anlayışının kriz sonrası müdahale yerine kriz öncesi önlem alma esasına dayanması gerektiğini belirten Gürer, aktif volkanların izlenmesi için gerçek zamanlı bir sistem kurulup kurulmadığını ve MTA’nın tespit ettiği gaz çıkışlarının canlılar ile tarım üzerindeki etkilerine ilişkin tıbbi jeolojik çalışmaların yapılıp yapılmadığını sordu.
Van’ın da risk haritasında yer aldığını vurgulayan Gürer, yanardağ çevresindeki yerleşim alanlarının gözden geçirilmesi ve olası tehlikelerin en aza indirilmesi için iktidara acil adım atma çağrısında bulundu.
