(VAN) İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Van Şubesi, son dönemde Türkiye’nin farklı bölgelerinde meydana gelen depremlerin ardından yazılı bir açıklama yaparak Van’ın deprem gerçeğine karşı yeterince hazırlıklı olup olmadığı sorusunu gündeme taşıdı.
Açıklamada, deprem riski yüksek bir coğrafyada yer alan Van’da yapı güvenliği, afet hazırlığı ve denetim mekanizmalarına ilişkin ciddi soru işaretleri bulunduğu belirtildi.
“Van olası bir depreme ne kadar hazır?”
İMO Van Şubesi tarafından yapılan açıklamada, kentteki yapı güvenliği ve afet hazırlığı konusunda şu sorulara dikkat çekildi:
Olası bir Van depreminde kent ne kadar hazır?
Van’daki yapı stokunun ne kadarı gerçekten güvenli?
Riskli yapılar tespit edildi mi?
Toplanma alanları ve afet lojistiği yeterli mi?
Afet anında koordinasyon mekanizması hazır mı?
Açıklamada, bu soruların önemli bir kısmına toplum olarak güven veren cevaplar verilemediği vurgulandı.
“Eski yapı stoku ciddi risk taşıyor”
Van’da özellikle eski yapıların önemli bir bölümünün deprem güvenliği açısından risk barındırdığı belirtilen açıklamada, kontrolsüz yapılaşma ve yetersiz denetimin tehlikeyi artırdığı ifade edildi.
Açıklamada şu değerlendirmeye yer verildi:
“Van’da özellikle eski yapı stokunun önemli bir bölümü deprem güvenliği açısından ciddi riskler barındırmaktadır. Kentte yıllar içerisinde oluşan kontrolsüz yapılaşma, yeterli denetim yapılmadan inşa edilen yapılar ve mühendislik hizmetinden uzak uygulamalar büyük bir tehlike oluşturmaktadır.”
“Deprem değil ihmal öldürür”
İMO Van Şubesi açıklamasında, deprem sonrası yapılan tartışmalar yerine deprem öncesi önlem alınmasının hayati önemde olduğunu vurgulayarak, “Deprem olduktan sonra konuşmak kolaydır. Önemli olan deprem olmadan önce önlem almaktır. Çünkü artık biliyoruz ki deprem öldürmez; ihmal, denetimsizlik ve bilimden uzak anlayış öldürür” ifadelerine yer verildi.
Van için 5 acil çağrı
İnşaat Mühendisleri Odası Van Şubesi, kentte deprem riskinin azaltılması için atılması gereken adımları da sıraladı. Buna göre;
Van’ın yapı envanteri çıkarılmalı: Kentteki tüm yapıların deprem performansı bilimsel yöntemlerle incelenmeli, riskli binalar açık şekilde tespit edilmeli.
Gerçekçi bir kentsel dönüşüm programı başlatılmalı: Dönüşüm süreci yalnızca ekonomik kazanç odaklı değil, insan hayatını merkeze alan bir anlayışla yürütülmeli.
Denetim mekanizmaları güçlendirilmeli: Mühendislik hizmeti almayan, proje dışı uygulamalar içeren ve standartlara aykırı yapılar kabul edilmemeli.
Afet hazırlık sistemi güçlendirilmeli: Toplanma alanları, lojistik altyapı ve müdahale kapasitesi somut planlarla ortaya konulmalı ve düzenli tatbikatlarla test edilmeli.
Meslek odaları sürece dahil edilmeli: Bilimsel ve teknik bilgiye sahip meslek odalarının görüşleri dikkate alınmadan yürütülecek çalışmaların başarı şansının düşük olduğu belirtildi.
“Güvenli kentler tesadüf değildir”
Açıklamanın sonunda yetkililere çağrı yapılarak Van’ın deprem gerçeğinin ciddiyetle ele alınması istendi.
“Bizler biliyoruz ki güvenli kentler tesadüf değildir. Güvenli kentler bilimle, mühendislikle ve sorumlulukla inşa edilir. Bu nedenle tüm yetkilileri, kurumları ve karar vericileri Van’ın deprem gerçeğini ciddiyetle ele almaya ve gerekli adımları gecikmeden atmaya davet ediyoruz.”