Ya da şöyle söyleyelim. Van’daki “Siyasi Parti Teşkilatlarının Karnesi. Neden önemli ? Niye bu kadar ilgilendirsin bizi siyasi partiler ?

Memleketin bu kadar sorunu varken şimdi biz oturup Van’da siyasi partilerin performansını mı konuşacağız diyebilirsiniz. Demeyin. Evet konuşacağız ve konuşmalıyız.

Sorunlardan bahsediyoruz. Van’ın sahipsizliğinden, üretimsizlikten, işsizlikten, eğitim, sağlık, çevre sorunlarından, imardan, trafikten, cadde ve kaldırımlardan, çarpıklıktan, kirlilikten, çöpten, varoşlardan büyüyememekten  vs vs…

İşte tüm bunların hepsinin baş sorumlusu siyasetçilerdir.

Hukuksuzluğun, eşitsizliğin, gelir adaletsizliğinin, vurgunların, hamuduyla yutanların, evine ekmek götüremeyen garibanların baş sorumlusu siyaset kurumudur. Ülkeyi, kenti yöneten siyaset kurumudur. Bu yüzden konuşmalıyız hatta onları sorguya çekmeliyiz.

Ortaçağ filozoflarından Voltaire derki;  “Sıradan hırsız paranızı, cüzdanınızı, bisikletinizi çalar. Politik hırsız ise geleceğinizi, hayallerinizi, bilginizi, eğitiminizi. İkisi arasındaki fark, sıradan hırsız sizi seçer. Siyasi hırsızı ise siz seçersiniz”

Biliyor musunuz, düz mantıkla bakacak olursak bile, ülkemizdeki siyasi partilerin her biri hazineden ödenek alıyor. (!)  Yani siyaset üretmek için bizden para alıyorlar. Para verdiğimiz bu organizasyonları sorgulamamızdan daha doğal ne olabilir.

Bu bilincin zamanla oturması dileğiyle…

Bu çerçevede bu hafta öncelikle Van’da siyaset üreten ya da üretemeyen partilerin son 10-11 yıllık karnelerine bir bakalım. Halk bu arkadaşlardan ne kadar memnundur ?

İdeolojik temelli yada iktidar nimetlerinden oluk oluk faydalanan particilere ve sözüm ona muhalefet yapan diğer partilere (bu vatan sevdalılarına) bir bakalım halk ne kadar paye vermiştir ?

31 Mart 2024 Belediye Seçimleri ile başlayalım. (En son seçim)

Van’ın toplam seçmen sayısı 714 bin 992. Katılım % 67,32.

Seçimin galibi DEM Parti.

Alınan oy 245 bin 711. Yüzde 55,51.

En yakın takipçisi AKP. Aldığı oy 120 bin 147. Yüzde 27,15. (yarısından 5 bin daha az)

3’üncü Yeniden Refah Partisi. Aldığı oy 23 bin 727. Yüzde 5,37.

4’üncü CHP, aldığı oy 11 bin 893. Yüzde 2,69.

5’inci sırada Van’ın fenomen ismi, Bağımsız Aday İdris Ahi var.

Aldığı oy 8.905. Yüzde 2,01. Büyük başarı. (Özellikle AKP’nin adaletsiz uygulamalarından muzdarip polis memurlarının ve öğretmenlerin tepki olsun diye Sayın Ahi’ye oy verdiği biliniyor.)

Yukardaki tabloyu okuduğunuzda bunun bir istatistik veri olduğunu düşündünüz. Eee ne var bunda diyenler olmuştur. Ancak bu son seçim, tüm siyasi partiler için Van’da tükenmişliğin fotoğrafıdır. (Sayın İdris AHİ hariç)

Neden ?

Van’ın Büyükşehir olduğu 2014 yılından başlayalım.

2014 Mart Seçimleri (Belediye Başkanlığı)

Toplam seçmen 577 bin 186.  Katılım % 81,86.

HDP 239 bin 312…  AKP 185 bin 709…  Sadet Partisi 5 bin 935.

(Bu seçimi kazanan Bekir Kaya olmuştu. Tutuklandı, yerine Vali kayyım olarak atandı)

 

2015 Haziran Seçimleri (Milletvekili)

Toplam seçmen 596 bin 809.  Katılım % 84,39.

HDP 370 bin 809,  Milletvekili 7… AKP 101 bin 153,  Milletvekili 1… MHP 14 bin 382, Milletvekili 0…  CHP 6 bin 804,  Milletvekili 0.

(Van’a kayyım atamasından15 ay sonra yapılan bu seçimde, halk AKP iktidarına sert cevap vermiştir. Ancak AKP tek başına iktidar olamadığı için Cumhurbaşkanı Erdoğan sonuçları beğenmemiş, ‘yeniden seçim’ kararı aldırmıştır.)

 

2015 Kasım Seçimleri (Milletvekili tekrar seçimi)  

Toplam seçmen 599 bin 698.  Katılım % 81,01.

HDP 313 bin 707,  Milletvekili 6…  AKP 149 bin 796,  Milletvekili 2...  CHP 9 bin 095, Milletvekili 0…   MHP 6 bin 351,  Milletvekili 0.

(Bu iki seçim arasında Türkiye olağan üstü kanlı aylar yaşamıştır. AKP yeniden tek başına iktidar olmuş, olaylar durmuş, seçimden sonra hendek olayları başlamıştır.) 

2018 Haziran Seçimleri (Milletvekili)

Toplam seçmen 637 bin 867.  Katılım % 82,81.

HDP 313 bin 017,  Milletvekili 5…   AKP 167 bin 667,  Milletvekili 3…  MHP 16 bin 245, Milletvekili 0…  CHP 13 bin 914,  Milletvekili 0.

(Cumhurbaşkanlığı )

HDP 298 bin 381...   AKP 181 bin 721…   CHP 22 bin 994.

(Bu seçimde Selahattin Demirtaş adaydır. Van’daki HDP seçmenlerinden 14 bini,  Milletvekilliğinde HDP’ye oy vermiş olmasına rağmen Cumhurbaşkanı için CHP adayı Muharrem İnce’ye oy vermiştir. CHP’nin oyu 22 bin 994’de çıkmıştır)

2019 Seçimleri (Belediye Başkanlığı)

Toplam seçmen 654 bin 040.  Katılım % 78,51.

HDP 260 bin 495...   AKP 196 bin 040…   CHP 9 bin 191.

2023 Seçimleri (Milletvekili)

Toplam seçmen 707 bin 861.  Katılım % 78,63.

Yeşil Sol Parti 289 bin 239, Milletvekili 6…    AKP 142 bin 935,  Milletvekili 2….  CHP 47 bin 763,  Milletvekili 0....   MHP 27 bin 966,  Milletvekili 0.

(Bu seçim CHP’nin Van tarihinde en yüksek oy aldığı seçimdir. Kemal Kılıçtaroğlu’nun Doğu Masası Çalışmaları ve Roboski ziyareti, tüm bölge illerinde olduğu gibi Van’da da karşılık bulmuş, Kürt seçmenden CHP’ye oy kayması yaşanmıştır. Ayrıca İYİ Parti ve 6’lı masanın diğer bileşenleri de Van’da CHP listesine çalışmıştır. Ancak yüksek oy almasına rağmen, siyasi hatalar yüzünden CHP yıllar sonra Van’dan Milletvekili çıkarma şansını ıskalamıştır. Aynı durumdaki Diyarbakır CHP’den Milletvekili çıkarmayı başarmıştır.)

2024 Seçimleri (Belediye Başkanlığı)

Toplam seçmen 714 bin 992.  Katılım % 67,32.

DEM  245 bin 711…     AKP 120 bin 147…   Yeniden Refah Partisi 23 bin 787…   CHP 11 bin 893.

Bu seçim sonuçlarını yukarıda da vermiştim. Bu tekrar oldu. Nedeni şu;

YSK’nın resmi Web sitesinden aldığım bu verilerin bize anlattığı 3 önemli sonuç var.

1-     DEM’in kaybı en az 100 Bin Oy

2014’ten 2024’e kadar Van’daki tüm seçimlerin galibi olan DEM’in bu yıllarda aldığı oy 240 bin ile 370 bin arasında değişmektedir. Yerel ve genel seçimlerin dinamiklerine göre artmalar azalmalar normaldir. Ancak 2014’ten 2024’e kadar Van’da 137 bin yeni seçmen artışı olmuştur. 370 Bin oy aldığı 2015 seçimleri bir yana, 280-300 bin ortalama oy kapasitesi olan DEM, yeni seçmene ve kayyım uygulamasının yarattığı mağduriyet avantajına rağmen, oylarını koruyamamış ve 245’ine kadar düşürmüştür.

DEM seçmenin büyük bölümü sandığa gitmeyerek tepki göstermiştir. Başka partiye de oy vermemiştir. Bu sayede oy kullanım oranı Van tarihinde ilk defa yüzde 67 bandına inmiştir. Bu hesaba göre oy kaybı en az 100 bindir.

Son seçimde Van’da 14 belediyenin tamamını kazanmış olması, AKP’nin büyük oy kaybı yaşaması ile ilgidir.

2-     AKP’nin Kaybı 70 Bin Oy

Aynı durum AKP için de söz konusudur. AKP oylarının zirve yaptığı seçim 2019 belediye seçimleridir. Seçimi kaybetmiş olmasına rağmen 196 bin oy almayı başarmıştır. Bunun içerisinde kısmen MHP oyları vardır. Ancak 2014’ten sonra 200’binlere yaklaşan AKP, son seçimde MHP ile beraber 120 bin Oy’a düşerek büyük hezimet yaşamıştır. (Özellikle AKP’li İpekyolu Belediye Başkan Adayı İsa Berge’nin başımızı çevirdiğimiz her yerde gördüğümüz büyük bütçe ayırılan ama ‘oylarının azalmasına’ neden olan seçim reklamları, hala hafızalardadır.)

Peki oylar nereye gitmiştir. Diğer muhalefet partilerine mi gitmiştir. Hayır.

3-     Muhalefet Partileri de Yetersizdir..

Halk AKP’nin ve DEM’in yereldeki uygulamalarını ve çalışmalarını beğenmediği için ceza kesmiştir ama diğer muhalefet partilerine de alternatif gözü ile bakıp oy vermeye değer görmemiştir.

Ne yapmıştır peki ?

Verilerden de okunabileceği üzere, sandığa gitmemiştir. Van’da seçmen sayısı yaklaşık 715 bin civarındadır. Hemen her seçim, yüzde 80 dolaylarında sandığa giden Van halkının bu kez 67,32’si sandığa gitmiştir. Bu, Van tarihinde bir ilktir.

Türkiye geneli oy kullanma oranı ise yüzde 78,55’tir.

Bu tablonun işaret ettiği gerçeklik gün gibi ortadadır. DEM’e, AKP’ye küsen 170 bin seçmen, 2024 yerel seçimlerinde Van’da CHP’ye veya başka bir partiye oy vermeyi uygun görmemiştir. Çalışmalarını beğenmemiştir. Dolayısıyla bu durum Van’daki siyasi partiler için tükenmişliklerinin fotoğrafıdır.

Bu yazdıklarımla Van’daki tüm siyasi partilerin yöneticilerini kızdırmış olabilirim. Olsun, sorun yok. Gerçek ortadadır. “Kral Çıplak.”tır.

Siyaset toplumun refah ve mutluluğunu arttırmak için yapılır. Eğer kentinizdeki siyasetçiler boş veya diplerde ise sizi de aşağı çekerler. Nitekim Van’da öyle oluyor.

Siyaset üretemeyen, alternatif olamayan muhalefet parti teşkilatları suçludur, yetersizdir. Kendilerine biran önce çeki düzen vermek, sosyal medya siyasetçiliğini bir kenara bırakıp, gerçek manada siyaset yapmaya, üretmeye başlamalıdırlar… Zorundadırlar…

Benden söylemesi…

 

TEBRİKLER BERİTAN

Bu haftanın içimizi ısıtan haberi, bir prenses kadar güzel Beritan’dan geldi. Erzurum Palandöken Kayak Merkezi’ndeki Türkiye Kayak Şampiyonası 1. Tur Eleme Yarışmasında Van Büyükşehir Belediyespor formasıyla mücadele eden Beritan Paycu, U-16 kadınlarda Türkiye şampiyonu oldu.  Kendisini, ailesini, antrenörünü ve kulüp yönetimini canı gönülden tebrik ederim. Başarılarınızın devamını dilerim. Van’ın sizin gibilere ihtiyacı var….